Finansowanie pomostowe

Gminy nie pomagają

Gminy powinny tworzyć korzystne warunki rozwoju lokalnej przedsiębiorczości. Konieczne jest niwelowanie bariery administracyjnej,

finansowej, a także infrastrukturalnej – takie wnioski płyną z raportu NIK dotyczącego wspierania lokalnych inwestorów. Tylko w nieco ponad połowie skontrolowanych gmin stosowano niższe stawki podatkowe lub ulgi podatkowe dla przedsiębiorców. Niemal połowa gmin nie wykupywała gruntów z myślą o inwestycjach, wiele gmin w ogóle nie monitorowało efektywności pomocy świadczonej przez siebie firmom.

Gmina wtedy skutecznie wspiera przedsiębiorczość, gdy aktywnie i umiejętnie korzysta z narzędzi prawno-administracyjnych, planistycznych, infrastrukturalnych, ekonomiczno-finansowych, instytucjonalno-organizacyjnych i innych. Wachlarz i wybór tych instrumentów nie jest ograniczony ani narzucony przepisami prawa. Tymczasem w blisko połowie urzędów nie zainicjowano wielu działań wspierających przedsiębiorczość określonych w strategiach. Część gmin nie inicjowała wsparcia dla przedsiębiorców, nie poznawała ich oczekiwań co do działań związanych z rozwojem gospodarczym, m.in. co do wsparcia ich działalności czy kierunków kształcenia zawodowego.

Badając, jak gminy wspierały przedsiębiorczość w latach 2014-2017, NIK wyznaczyła dwa główne cele kontroli: sprawdzić, czy gminy skutecznie wspierają przedsiębiorczość, oraz wskazać i upowszechnić przydatne narzędzia, a także tzw. dobre praktyki. NIK przeprowadziła też badanie kwestionariuszowe w gminach poniżej 100 tys. mieszkańców (odpowiedzi udzieliło ponad 1600 gmin) oraz zasięgała opinii przedsiębiorców na temat ich doświadczeń i oczekiwań wobec gminy. Inaczej niż z reguły, NIK zamierzała nie tyle zwracać uwagę na nieprawidłowości, ile wskazać przykłady aktywnego poszukiwania przez samorządy lokalne możliwości wspierania przedsiębiorczości i skuteczne metody takiego wsparcia. Kontrola miała też stwierdzić, które zadania wymagają wsparcia ze strony administracji rządowej.

Blisko 96% skontrolowanych gmin opracowało studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, obejmujące od kilku do 100 % powierzchni całkowitej gminy. Plany te uwzględniały tereny pod działalność inwestycyjno-gospodarczą.

Gminy w niewielkim stopniu korzystały z narzędzi ekonomiczno-finansowych i infrastrukturalnych do tworzenia warunków rozwoju gospodarczego i wspierania przedsiębiorczości. Tylko 27% gmin podejmowało działania i przedsięwzięcia inwestycyjne, z założenia bezpośrednio wspierające przedsiębiorczość, a 38% gmin wyznaczało lub uzbrajało nowe tereny inwestycyjne. Stwierdzono też przykłady skutecznego wspierania inwestorów w pozyskaniu gruntów pod inwestycje od właścicieli prywatnych. Z badania kwestionariuszowego wynika, że w okresie najbliższych 3 lat niemal dwie trzecie gmin planuje realizację inwestycji, które mogą wpłynąć w sposób pośredni bądź bezpośredni na rozwój przedsiębiorczości.

Najwyższa Izba Kontroli wnioskowała do prezydentów, burmistrzów i wójtów o:

nadanie strategiom przyjętym przez organy stanowiące w gminach statusu podstawowego instrumentu wyznaczającego wszystkie najistotniejsze obszary oraz procesy mające znaczenie dla rozwoju gospodarczego i społecznego gmin, a także dbanie o ich komplementarność z pozostałymi instrumentami planistycznymi bez względu na kadencyjność władzy wykonawczej;

zapewnienie we wszystkich gminach skutecznego systemu monitorowania strategii, umożliwiającego ocenę efektów działań podejmowanych na rzecz wspierania przedsiębiorczości i minimalizację ryzyka nieosiągnięcia zakładanych celów;

inicjowanie przez gminy działań na rzecz wspierania przedsiębiorczości w przypadkach ujęcia tego typu działań w dokumentach strategicznych. Brak inicjatywy ze strony gminy w tych przypadkach może utrudnić osiągnięcie zakładanych celów.

NIK skierowała uwagi do prezydentów, burmistrzów i wójtów, aby:

niezależnie do podejmowanych działań na rzecz wspierania przedsiębiorczości, gminy, aby w pełni wykorzystać swój potencjał, powinny zwiększać różnorodność działań na rzecz promowania przyjętych programów i zadań, w tym informować swoich mieszkańców o tych programach i warunkach realizacji. Działalność promocyjno-informacyjna może na przykład przyjąć formę spotkań z ekspertami, wyjaśniającymi istotę i znaczenie działań na rzecz wspierania przedsiębiorczości oraz korzyści z nich płynących.A do organów stanowiących gminy o egzekwowanie rzetelnego wdrażania przyjętych strategii rozwoju.

Cały raport na stronie NIK

x

Zobasz także

Najwięcej przejęć i fuzji

W 2018 roku najwięcej przejęć i fuzji w Polsce było w sektorze nieruchomości, przemysłowym, telekomunikacyjnym ...

Kolejny dobry rok

W ubiegłym roku popyt na rynku nieruchomości biurowych sięgnął 1,5 mln mkw. Do użytku oddano ...

Jakie trendy w tym roku?

Istotne wzrosty cen mieszkań, kontynuacja mody na inwestowanie na rynku nieruchomości oraz rekordowa akcja kredytowa ...

Małe miasta odżyją

Przygotowujemy specjalne pakiety działań adresowane do obszarów słabiej rozwiniętych, zmarginalizowanych – powiedział minister inwestycji i ...

Jak chcemy mieszkać?

Mały czy duży? Parterowy a może piętrowy? Na obrzeżach miasta czy na wsi? Własne cztery ...