Dla kogo wypis aktu notarialnego?

W wystąpieniu do ministra sprawiedliwości rzecznik praw obywatelskich sygnalizuje problem poruszony w skardze indywidualnej dotyczący wypisu aktu notarialnego. Wypis aktu notarialnego wydaje się stronom lub osobom, dla których zastrzeżono w akcie notarialnym prawo otrzymania wypisu, a także ich następcom prawnym. Wypis może być wydany także innym osobom za zgodą stron lub na podstawie prawomocnego postanowienia sądu.
Ustawodawca przewidział drogę sądową dla rozstrzygnięcia, czy osoba trzecia, w sytuacji braku zgody stron postępowania, może otrzymać wypis aktu notarialnego. Nie określił jednak przesłanek rozstrzygnięcia sądu. Realizacja konstytucyjnych gwarancji ochrony danych osobowych, a także pewności prawa, wymaga wyraźnego określenia w ustawie przesłanek wydania wypisu aktu notarialnego. Kolejnym problemem jest okoliczność, że postępowanie w sprawie wydania wypisu aktu notarialnego jest jednoinstancyjne. Postanowienie sądu nie podlega zaskarżeniu.
Potencjalny interes prawny osoby trzeciej, żądającej wydania wypisu, może mieć różny ciężar gatunkowy, natomiast w przypadku stron postępowania w grę wchodzi ujawnienie osobom postronnym danych osobowych oraz informacji z zakresu życia prywatnego (np. wartości nabytego prawa, przyczyn wydziedziczenia), które wymagają właściwej ochrony prawnej. Konieczne jest rozważenie, czy wyłączenie możliwości zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji, wydawanego na podstawie art. 110§ 2 Prawa o notariacie, jest zgodne ze standardami konstytucyjnymi. Zapewnienie właściwej kontroli instancyjnej, spełniającej standardy konstytucyjne, wymaga wyraźnego określenia w ustawie przesłanek wydania wypisu aktu notarialnego osobie trzeciej.
Rzecznik praw obywatelskich zwraca się z prośbą o przedstawienie stanowiska w sprawie.

Drukuj